خانه - حسینیه رضوی

خانه - حسینیه رضوی

خانه- حسینیه‌ی رضوی:

از جمله بناهای به یادگار مانده در شهر قزوین که مربوط به دوران قاجار است و در محله‌ی درب‌کوشک (جوسق) یکی از محلات 17‌گانه شهر در نزدیکی گذر و بازارچه آقاکبیر، یکی از مهم‌ترین گذرهای این محله‌ی درب‌کوشک قرار گرفته است. این بنا هم اکنون در خیابان بوعلی غربی- کوچه شهیدان علیرضا و عبدالرضا مشاطان- کوچه رضوی- پلاک 19 واقع شده است، با شماره 1158پلاک ثبتی در اداره ثبت اسناد و املاک استان قزوین و مساحتی حدود 1250 مترمربع.

مالک بنا آقای ابولقاسم رضوی از تجار سرشناس اصفهان بوده ودر دو طبقه‌ی همکف و زیرزمین ساخته شده است. طبقه‌ی همکف در حدود نیم متر پایین‌تر از سطح معبر قرار گرفته و بخش‌های اصلی بنا از جمله شاه‌نشین‌ها و تنبی‌ها را در خود جای داده است.زیرزمین‌ها که در دو جبهه شمالی و جنوبی ساختمان واقع  شده‌اند. بنا دارای دو ورودی از سمت جنوب می‌باشد که ورودی اصلی به صورت شاخص با قوس دور تمام (یک پرگاری که از ویژگی قوس‌های دوران قاجار می‌باشد) و تزیینات زیبای آجری مشخص گردیده است.

پس از گذر از آستانه‌ی در به فضای هشتی وارد می‌شویم. هشتی دارای پلانی نگینی شکل است. سقف آن دارای کاربندی زیبایی است. در سمت شرقی هشتی و بعد از عبور از فضای هشتی به دالان می‌رسیم، که در واقع راهرویی سرپوشیده است مابین درآیگاه ساختمان و میانسرا و با عبور از این فضا با دو پله به ایوان واقع در جبهه جنوبی میانسرا دسترسی می‌یابیم. سقف نیز که با تاق آهنگ پوشش یافته آجرکاری های زیبایی با رنگ‌های شنگرف و آبی قابل مشاهده است. میانسرا که در واقع در میان ساختمان واقع شده است به تمام اندام‌های بنا از طریق این فضا دسترسی می‌یابیم. در مرکزیت این فضا سه باغچه در راستای هم و به صورت شمالی –جنوبی قرار گرفته‌اند که سرسبزی و آرامش خاصی پدید آورده‌اند.

از جبهه شرقی به بهارخواب (مهتابی) دسترسی می‌یابیم. در جبهه‌های شمالی و جنوبی اصلی‌ترین فضاهای مورد استفاده یعنی، شاه‌نشین‌ها و اتاق‌ها جای گرفته‌اند. در دیوار جبهه غربی نیز، ورودی به یکی از حیاط‌های اندرونی موجود بوده که بعد از جدا شدن این قسمت از بنای اصلی، مسدود شده است ولی داغ آن برروی دیوار هنوز قابل روئت است. در جبهه شمالی و جنوبی ساختمان دو اتاق با پلان تهرانی خودنمایی می‌کنند. دارای تزییناتی همچون؛ خوانچه پوش، گچبری، ارسی، نقاشی روی چوب‌اند. بخشی از این بنا وقف حسینیه می‌باشد و در ایام فاطمیه محل تجمع سوگواران بوده است. بروارها و تنبی‌هادر دو سوی شاه‌نشین (میانوار) شمالی و در جبهه شرقی شاه‌نشین جنوبی اتاق‌هایی وجود دارند که جزء فضاهای خصوصی قلمداد می‌گردند و فضاهای واسطی که بالاتر از سطح میانسرا قرار گرفته‌اند و در واقع دسترسی از میانسرا به تنبی‌ها و بروارها را مهیا می‌سازند. این فضاها دارای پلانی کشکولی بوده و تنها در قسمت ورودی، یعنی نمای رو به حیاط دارای تزیینات آجرکاری‌اند. 

 

منبع:

پایان نامه با عنوان«طرح مرمت و احیای خانه - حسینیه ی رضوی».استاد راهنما: مهندس مجابی- دانشجو:سمیه مراقی- دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)- دانشکده معماری و شهرسازی - سال 1388.